Poradnik
Rak jajnika - objawy, których nie warto lekceważyć
Objawy raka jajnika są mało charakterystyczne: wzdęty brzuch, ból podbrzusza, szybkie uczucie sytości i częste parcie na mocz. Niepokój powinno budzić to, że utrzymują się i powtarzają często - około 12 lub więcej razy w miesiącu. Takie objawy wymagają szybkiej wizyty u lekarza i badań w gabinecie, nie samodzielnej oceny.
- Lekarze codziennie 7–23
- Kod e-recepty SMS-em
- Cena znana przed płatnością
Najważniejsze
- 1Główne objawy: wzdęty lub powiększony brzuch, ból brzucha lub miednicy, utrata apetytu lub szybka sytość, częste lub nagłe parcie na mocz.
- 2Znaczenie ma częstość - objawy powtarzające się mniej więcej 12 lub więcej razy w miesiącu.
- 3Rak jajnika dotyczy głównie kobiet po 50. roku życia; czasem występuje rodzinnie.
- 4Wczesne rozpoznanie zwiększa szanse na skuteczne leczenie - nie odkładaj wizyty.
- 5Diagnostyka (badanie, USG, badania krwi) wymaga gabinetu.
Najczęstsze objawy raka jajnika
Według NHS główne objawy, które pojawiają się często - mniej więcej 12 lub więcej razy w miesiącu - to:
- wzdęty lub powiększony brzuch,
- ból lub tkliwość brzucha albo miednicy,
- utrata apetytu lub szybkie uczucie sytości po jedzeniu,
- nagłe lub częstsze parcie na mocz.
Inne możliwe objawy
- niestrawność, zaparcia lub biegunka,
- ból pleców,
- stałe zmęczenie,
- niezamierzona utrata masy ciała,
- nietypowe krwawienia z pochwy - między miesiączkami, obfitsze miesiączki lub krwawienie po menopauzie.
Każdy z tych objawów ma wiele częstszych, niegroźnych przyczyn. Znaczenie ma to, że się utrzymują, nasilają lub powtarzają.
Kto jest bardziej narażony na raka jajnika
Rak jajnika dotyczy głównie kobiet po 50. roku życia, a ryzyko rośnie z wiekiem. NHS wymienia też inne czynniki ryzyka:
- odziedziczona mutacja genu, np. BRCA, lub geny związane z zespołem Lyncha,
- przebyty rak piersi lub jelita, radioterapia z powodu wcześniejszego nowotworu,
- endometrioza, cukrzyca,
- wczesna pierwsza miesiączka, menopauza po 55. roku życia, brak porodu,
- nigdy niestosowana antykoncepcja hormonalna, obecnie przyjmowana hormonalna terapia zastępcza,
- nadwaga i palenie tytoniu.
Czynnik ryzyka nie oznacza choroby - to informacja dla lekarza, jak pilnie i jakimi badaniami szukać przyczyny objawów. Jeśli u bliskich krewnych występował rak jajnika lub rak piersi, powiedz o tym lekarzowi.
Po menopauzie ryzyko, że wykryta torbiel jajnika jest nowotworem, jest nieco wyższe, dlatego takie zmiany zwykle się kontroluje. Więcej: torbiel na jajniku.
Czy można zmniejszyć ryzyko raka jajnika
Nie zawsze da się mu zapobiec. Według NHS pomaga rzucenie palenia i utrzymanie prawidłowej masy ciała. Jeśli rak jajnika lub piersi występował w Twojej rodzinie, porozmawiaj z lekarzem - może skierować Cię do specjalisty, który oceni, czy wskazane są badania genetyczne.
Rak jajnika może rozwinąć się nawet po usunięciu jajników, bo ten sam rodzaj nowotworu może dotyczyć jajowodów lub otrzewnej (błony wyściełającej jamę brzuszną). Dlatego objawów nie należy lekceważyć także po takiej operacji.
Badania przy podejrzeniu raka jajnika - co pokazują
Jeśli USG jest prawidłowe, lekarz powinien poszukać innych przyczyn objawów. Gdy objawy się utrzymują lub pojawiają częściej, wróć do lekarza.
| Badanie | Do czego służy | Ograniczenia |
|---|---|---|
| Badanie ginekologiczne | lekarz uciska brzuch i bada przez pochwę, szukając guzów lub bolesnych miejsc | badanie we wzierniku pomaga wykluczyć inne przyczyny, ale nie wykrywa raka jajnika |
| Badanie krwi CA125 | mierzy białko, które bywa podwyższone przy raku jajnika | wysoki wynik prowadzi do USG; sam nie przesądza o rozpoznaniu |
| USG przezpochwowe lub przez brzuch | pokazuje zmiany w jajnikach | jajniki bywają za małe, by je uwidocznić, zwłaszcza po menopauzie |
| TK, biopsja, laparoskopia | zleca je specjalista ginekologii onkologicznej, by potwierdzić rozpoznanie i ocenić zaawansowanie | wykonywane w szpitalu lub specjalistycznym ośrodku |
Kiedy iść do lekarza i jakie badania się wykonuje
Zgłoś się do lekarza, jeśli masz opisane objawy, a także wtedy, gdy byłaś już u lekarza, ale objawy nie minęły, nasiliły się lub pojawiają się częściej. Lekarz przeprowadzi wywiad i badanie, może zlecić badanie krwi (m.in. CA125) oraz USG jamy brzusznej i miednicy. Przy podejrzeniu nowotworu kieruje pilnie na dalszą diagnostykę.
Test HPV i cytologia dotyczą szyjki macicy - prawidłowy wynik tych badań nie wyklucza choroby jajników.
Czego nie da się zrobić online
Raka jajnika nie da się rozpoznać ani wykluczyć zdalnie. Potrzebne są badanie, USG i badania krwi w placówce. Konsultacja online może pomóc uporządkować objawy i wyniki oraz ustalić, gdzie i jak szybko się zgłosić.
Dzienniczek objawów - jak przygotować się do wizyty
Ponieważ znaczenie ma częstość i utrzymywanie się objawów, warto przez kilka tygodni je zapisywać. Zanotuj:
- które objawy występują (wzdęcie, ból, szybka sytość, parcie na mocz) i ile razy w miesiącu,
- czy nasilają się z czasem i czy pojawiły się nowe,
- zmiany masy ciała, apetytu i rytmu wypróżnień,
- nietypowe krwawienia - daty i ich nasilenie,
- choroby nowotworowe u bliskich krewnych, zwłaszcza rak jajnika lub piersi.
Z takimi notatkami lekarzowi łatwiej ocenić, jakie badania są potrzebne i jak pilnie. Nie odkładaj jednak wizyty tylko po to, by prowadzić zapiski.
Konsultacja: omówienie objawów i wyników
Na konsultacji online (79 zł) lekarz omówi Twoje objawy lub wynik badania, podpowie, jakie badania i u kogo wykonać, i - jeśli uzna to za potrzebne - wystawi skierowanie. Nie zastąpi to badania ginekologicznego ani USG w gabinecie.
Teleporady codziennie od 7:00 do 23:00; zgłoszenie złożysz o każdej porze - zgłoszenia po 23:00 lekarz przyjmuje od 7:00. Opcja „Express” w koszyku (+20 zł) daje pierwszeństwo w kolejce.
Konsultacja z lekarzem online - omówienie wyników, skierowanie - 79 zł
Kto przyjmie Twoje zgłoszenie
- Ponad 30 lekarzy w naszej sieciw tym lekarz ginekolog; każde zgłoszenie ocenia lekarz z prawem wykonywania zawodu
- Podmiot leczniczyRPWDL 000000297348 · Dobrylekarz24 Sp. z o.o.
- Codziennie 7:00–23:00formularz wyślesz o każdej porze; po 23:00 lekarz przyjmie zgłoszenie od 7:00
Może Cię też zainteresować
Najczęściej zadawane pytania
Jakie są pierwsze objawy raka jajnika?
Najczęściej wzdęty brzuch, ból brzucha lub miednicy, szybkie uczucie sytości i częste parcie na mocz. Niepokój powinno budzić to, że utrzymują się i pojawiają często.
Czy rak jajnika wychodzi w cytologii?
Nie. Test HPV i cytologia dotyczą szyjki macicy. Przy objawach ze strony jajników lekarz zleca badanie, USG i badania krwi.
Kogo najczęściej dotyczy rak jajnika?
Głównie kobiet po 50. roku życia. Czasem występuje rodzinnie - powiedz lekarzowi o przypadkach raka jajnika lub piersi u bliskich krewnych.
Czy marker CA125 wystarczy, by wykluczyć raka jajnika?
Nie. To jedno z badań, które lekarz interpretuje razem z objawami i USG. Wysoki wynik prowadzi do dalszej diagnostyki.
Czy po usunięciu jajników można zachorować na raka jajnika?
Tak, to możliwe. Ten sam rodzaj nowotworu może rozwinąć się w jajowodach lub otrzewnej, dlatego utrzymujące się objawy trzeba zgłosić lekarzowi także po operacji.
Czy rak jajnika może być dziedziczny?
Czasem tak - ryzyko zwiększają m.in. mutacje genów BRCA i geny związane z zespołem Lyncha. Jeśli w rodzinie chorowano na raka jajnika lub piersi, lekarz może skierować Cię do specjalisty w sprawie badań genetycznych.
Czy prawidłowe USG wyklucza raka jajnika?
Nie zawsze - jajniki bywają za małe, by je uwidocznić, zwłaszcza po menopauzie. Przy prawidłowym USG lekarz szuka innych przyczyn, a gdy objawy się utrzymują, potrzebna jest ponowna ocena.
Jak zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka jajnika?
Nie zawsze da się mu zapobiec, ale pomaga niepalenie i prawidłowa masa ciała. Przy obciążeniu rodzinnym porozmawiaj z lekarzem o poradnictwie genetycznym.