Poradnik
Antykoncepcja - porównanie metod, po porodzie i po 40
Najskuteczniejsze są metody, które nie zależą od codziennej pamięci: implant i wkładki wewnątrzmaciczne chronią w ponad 99% także przy typowym stosowaniu. Tabletki, plastry i krążek przy prawidłowym stosowaniu również przekraczają 99%, ale w praktyce - przez pominięte dawki - ok. 91%. Wybór zależy od zdrowia, wieku, planów i tego, co jest dla Ciebie wygodne.
- Lekarze codziennie 7–23
- Kod e-recepty SMS-em
- Cena znana przed płatnością
Najważniejsze
- 1Implant i wkładki (hormonalna i miedziana) - ponad 99% skuteczności także w codziennym życiu.
- 2Tabletki, plaster i krążek - ponad 99% przy prawidłowym stosowaniu, ok. 91% przy typowym.
- 3Prezerwatywy jako jedyne chronią też przed infekcjami przenoszonymi drogą płciową.
- 4Po porodzie ciąża jest możliwa już po 3 tygodniach, także podczas karmienia piersią.
- 5Metodę dobierzesz z lekarzem na e-wizycie (59 zł); o recepcie decyduje lekarz.
Porównanie metod antykoncepcji - skuteczność
„Prawidłowe stosowanie” oznacza używanie metody zawsze zgodnie z zasadami. „Typowe stosowanie” to codzienna rzeczywistość - z pominiętą tabletką czy spóźnioną zmianą plastra. Procent oznacza, ile kobiet na 100 nie zajdzie w ciążę w ciągu roku stosowania.
| Metoda | Prawidłowe stosowanie | Typowe stosowanie |
|---|---|---|
| Implant antykoncepcyjny | ponad 99% | ponad 99% |
| Wkładka hormonalna (system wewnątrzmaciczny) | ponad 99% | ponad 99% |
| Wkładka miedziana | ponad 99% | ponad 99% |
| Zastrzyk antykoncepcyjny | ponad 99% | 94% |
| Tabletka dwuskładnikowa | ponad 99% | 91% |
| Minitabletka (tylko progestagen) | ponad 99% | 91% |
| Plaster antykoncepcyjny | ponad 99% | 91% |
| Krążek dopochwowy | ponad 99% | 91% |
| Prezerwatywa męska | 98% | 82% |
| Prezerwatywa żeńska | 95% | 79% |
| Naturalne metody planowania rodziny | 91–99% (szacunek) | 76% |
Jak wybrać metodę antykoncepcji
Przy wyborze warto zadać sobie kilka pytań:
- Czy pamiętasz o codziennej tabletce? Jeśli nie, rozważ plaster (raz w tygodniu), krążek (raz w miesiącu) albo metody długo działające.
- Czy możesz stosować estrogen? Metody dwuskładnikowe nie są dla każdej - przeciwwskazaniem są m.in. przebyta zakrzepica, migrena z aurą, niektóre choroby serca, a także palenie po 35. roku życia.
- Czy planujesz ciążę w najbliższym czasie? Tabletki, plastry i krążek łatwo odstawić; implant i wkładkę usuwa lekarz.
- Czy potrzebujesz ochrony przed infekcjami? Chronią przed nimi tylko prezerwatywy.
Implant i wkładkę zakłada lekarz w gabinecie - cena zależy od placówki. Tabletki, minitabletkę, plaster i krążek może przepisać lekarz po e-wizycie, jeśli nie ma przeciwwskazań. Jeśli nie wiesz, od czego zacząć, przeczytaj o doborze antykoncepcji.
Antykoncepcja po porodzie
Po porodzie można zajść w ciążę już po 3 tygodniach - także podczas karmienia piersią i zanim wróci miesiączka. Kolejną ciążę zaleca się planować co najmniej 12 miesięcy po porodzie.
| Metoda | Nie karmisz piersią | Karmisz piersią |
|---|---|---|
| Implant, zastrzyk, minitabletka, prezerwatywy | od razu po porodzie | od razu po porodzie |
| Wkładka hormonalna lub miedziana | do 48 godzin po porodzie albo od 4 tygodni | do 48 godzin po porodzie albo od 4 tygodni |
| Tabletka dwuskładnikowa, plaster, krążek | od 3 tygodni, jeśli brak czynników ryzyka zakrzepicy | zwykle od co najmniej 6 tygodni |
| Diafragma, kapturek | ok. 6 tygodni po porodzie | ok. 6 tygodni po porodzie |
Karmienie piersią jako metoda antykoncepcji
Karmienie piersią (metoda LAM) może chronić przed ciążą tylko wtedy, gdy dziecko ma mniej niż 6 miesięcy i jest karmione wyłącznie piersią. Potrzebujesz innej metody, gdy:
- dziecko skończyło 6 miesięcy,
- dostaje cokolwiek poza mlekiem z piersi - mleko modyfikowane, smoczek, pokarmy stałe,
- wróciła miesiączka, nawet w postaci lekkiego plamienia,
- karmisz rzadziej, z dłuższymi przerwami lub przestałaś karmić w nocy.
Bezpieczną przy karmieniu metodą hormonalną jest m.in. minipigułka.
Antykoncepcja po 40. roku życia
Dopóki trwają miesiączki - nawet nieregularne - ciąża jest możliwa. Antykoncepcję zaleca się stosować co najmniej 2 lata od ostatniej miesiączki, jeśli masz mniej niż 50 lat, i co najmniej 1 rok, jeśli masz ponad 50 lat. Hormonalna terapia zastępcza nie działa antykoncepcyjnie.
Z wiekiem rośnie znaczenie przeciwwskazań do estrogenu, m.in. nadciśnienia, otyłości i palenia - dlatego lekarz ocenia je przy każdej zmianie lub odnowieniu metody. Częstym wyborem są metody tylko progestagenowe i wkładki. Objawy okresu okołomenopauzalnego omawiamy na stronie o leczeniu objawów menopauzy.
Objawy wymagające pilnej pomocy - 112
Metody dwuskładnikowe rzadko, ale mogą zwiększać ryzyko zakrzepów. Nagły ból lub obrzęk jednej łydki, nagła duszność, ból w klatce piersiowej, kaszel z krwią, opadnięcie kącika ust, zaburzenia mowy lub niedowład to sygnały do natychmiastowego wezwania pomocy (112).
Metody i usługi - gdzie dalej
Szczegóły każdej metody, recepta i odnowienie:
- Tabletki antykoncepcyjneTabletki dwuskładnikowe - rodzaje, schematy, recepta.
- MinipigułkaTabletka tylko z progestagenem - także przy karmieniu.
- Plastry antykoncepcyjnePlaster zmieniany raz w tygodniu.
- Krążek antykoncepcyjnyKrążek dopochwowy zakładany na 3 tygodnie.
- Wkładka antykoncepcyjnaWkładka hormonalna i miedziana, implant - zakładane w gabinecie.
- Tabletka „dzień po”Antykoncepcja awaryjna po stosunku bez zabezpieczenia.
- Dobór antykoncepcjiPierwsza e-wizyta i wybór metody - 59 zł.
- Odnowienie recepty na antykoncepcjęKontynuacja stosowanej metody - 29 zł.
- Leki - karty lekówOpisy leków antykoncepcyjnych na receptę.
Dobór antykoncepcji na e-wizycie
W ankiecie podajesz wiek, masę ciała, ciśnienie, choroby, przyjmowane leki, palenie i plany dotyczące ciąży. Lekarz ocenia przeciwwskazania, proponuje metodę i może wystawić e-receptę - kod dostajesz SMS-em. Jeśli wybierzesz wkładkę lub implant, lekarz wyjaśni, że trzeba je założyć w gabinecie.
Teleporady codziennie od 7:00 do 23:00; zgłoszenie złożysz o każdej porze - zgłoszenia po 23:00 lekarz przyjmuje od 7:00. Opcja „Express” w koszyku (+20 zł) daje pierwszeństwo w kolejce.
Kto przyjmie Twoje zgłoszenie
- Ponad 30 lekarzy w naszej sieciw tym lekarz ginekolog; każde zgłoszenie ocenia lekarz z prawem wykonywania zawodu
- Podmiot leczniczyRPWDL 000000297348 · Dobrylekarz24 Sp. z o.o.
- Codziennie 7:00–23:00formularz wyślesz o każdej porze; po 23:00 lekarz przyjmie zgłoszenie od 7:00
Najczęściej zadawane pytania
Która metoda antykoncepcji jest najskuteczniejsza w praktyce?
Implant oraz wkładki wewnątrzmaciczne (hormonalna i miedziana) - ponad 99% skuteczności także przy typowym stosowaniu, bo nie zależą od codziennej pamięci.
Czym różni się skuteczność przy prawidłowym i typowym stosowaniu antykoncepcji?
Prawidłowe stosowanie oznacza używanie metody zawsze zgodnie z zasadami. Typowe uwzględnia błędy, np. pominiętą tabletkę - dlatego skuteczność tabletek spada z ponad 99% do ok. 91%.
Kiedy po porodzie można wrócić do tabletek dwuskładnikowych?
Jeśli nie karmisz piersią i nie masz czynników ryzyka zakrzepicy - zwykle od 3 tygodni po porodzie. Przy karmieniu piersią zwykle nie wcześniej niż po 6 tygodniach. Decyzję podejmuje lekarz.
Do kiedy stosować antykoncepcję po 40. roku życia?
Co najmniej 2 lata od ostatniej miesiączki, jeśli masz mniej niż 50 lat, i co najmniej rok, jeśli masz ponad 50. Hormonalna terapia zastępcza nie chroni przed ciążą.
Czy karmienie piersią chroni przed ciążą?
Tylko gdy dziecko ma mniej niż 6 miesięcy, jest karmione wyłącznie piersią, także w nocy, i nie wróciła miesiączka. W innych sytuacjach potrzebna jest inna metoda.