Cykl miesiączkowy - fazy, długość i owulacja

Dzień 1. cyklu to pierwszy dzień krwawienia miesiączkowego (nie plamienia przed nim). Cykl kończy się dzień przed pierwszym dniem kolejnej miesiączki. Długość cyklu to więc liczba dni od początku jednej miesiączki do początku następnej.

Większość kobiet ma okres mniej więcej co 28 dni, ale cykle od 21 do 35 dni są częste i prawidłowe. Długość cyklu może się nieco różnić z miesiąca na miesiąc. Pierwsza miesiączka pojawia się zwykle około 12. roku życia, a cykle u większości dziewcząt stają się regularne do 16.–18. roku życia.

Ciąża jest możliwa przede wszystkim w okresie wokół owulacji. Ponieważ plemniki mogą przeżyć w drogach rodnych do 7 dni, stosunek kilka dni przed owulacją również może prowadzić do ciąży.

Przy regularnym, 28-dniowym cyklu owulacja wypada zwykle około 14. dnia, ale przy innej długości cyklu przesuwa się. Szacunkowe dni płodne wyliczysz w kalkulatorze dni płodnych - pamiętaj, że to nie jest metoda antykoncepcji. Skuteczność metod porównujemy w poradniku o antykoncepcji.

Najłatwiej zauważalnym sygnałem jest zmiana wydzieliny: około owulacji staje się rzadsza, przejrzysta i rozciągliwa - przypomina surowe białko jaja. Po owulacji znów gęstnieje. Obserwacja wydzieliny przez kilka cykli pozwala lepiej poznać własny rytm.

Przy krótkim cyklu albo wczesnej owulacji ciąża jest możliwa także krótko po zakończeniu miesiączki, choć jest to mało prawdopodobne. Do zapłodnienia może też dojść bez penetracji, jeśli nasienie dostanie się w okolice pochwy - ryzyko jest jednak bardzo małe.

W tygodniach przed miesiączką zmiany hormonalne mogą wywoływać zespół napięcia przedmiesiączkowego. Większość kobiet odczuwa go w którymś momencie życia, a nasilenie bywa różne w kolejnych cyklach. Typowe objawy to:

• wahania nastroju, drażliwość, niepokój, obniżony nastrój,
• zmęczenie lub kłopoty ze snem,
• wzdęcia, tkliwość piersi, bóle głowy,
• zmiany skórne, przetłuszczające się włosy, zmiany apetytu.

Objawy zwykle mijają z początkiem miesiączki. Jeśli utrudniają codzienne życie, zapisuj je przez co najmniej 2 cykle i pokaż notatki lekarzowi.

W pierwszych latach po pierwszej miesiączce cykle często są nieregularne; u większości dziewcząt stabilizują się do 16.–18. roku życia. Podobnie w latach przed menopauzą, która następuje zwykle między 45. a 55. rokiem życia: miesiączki pojawiają się rzadziej, bywają obfitsze lub skąpsze, aż w końcu ustają.

Po porodzie i w czasie karmienia piersią miesiączka może nie wracać przez dłuższy czas. Antykoncepcja hormonalna - tabletki, zastrzyk, wkładka hormonalna - także zmienia rytm krwawień, a niektóre metody mogą je całkowicie zatrzymać.

Estrogen dominuje w pierwszej części cyklu: pobudza dojrzewanie komórki jajowej i wzrost błony śluzowej macicy. Progesteron dominuje po owulacji i przygotowuje macicę na ciążę. Spadek obu hormonów pod koniec cyklu wywołuje miesiączkę. Szerzej: hormony cyklu.

Cykl uznaje się za nieregularny, gdy przerwy między miesiączkami są krótsze niż 21 dni lub dłuższe niż 35 dni. Częste przyczyny to:

• okres dojrzewania i okres przed menopauzą,
• ciąża, antykoncepcja hormonalna,
• duża zmiana masy ciała, stres, bardzo intensywny wysiłek,
• zespół policystycznych jajników, choroby tarczycy.

Skonsultuj się z lekarzem, gdy cykle stały się nieregularne, miesiączka trwa dłużej niż tydzień, krwawisz między miesiączkami, nieregularnym cyklom towarzyszy przyrost masy ciała, zmęczenie, nadmierne owłosienie lub zmiany skórne, albo masz trudność z zajściem w ciążę. Teleporady codziennie od 7:00 do 23:00; zgłoszenie złożysz o każdej porze - zgłoszenia po 23:00 lekarz przyjmuje od 7:00. Opcja „Express” w koszyku (+20 zł) daje pierwszeństwo w kolejce.