Yaz - skład, stosowanie, przeciwwskazania

Yaz (Bayer) to złożona tabletka antykoncepcyjna z drospirenonem i niską dawką etynyloestradiolu (w postaci klatratu betadeksu). Krótsza, 4-dniowa faza placebo odróżnia go od Yasminelle, który ma te same dawki, ale schemat 21 dni + 7 dni przerwy.

Ten sam skład i schemat 24+4 ma Daylette.

• Jedna tabletka dziennie o stałej porze przez 28 dni: najpierw 24 jasnoróżowe, potem 4 białe.
• Nowe opakowanie zaczyna się dzień po ostatniej białej tabletce.
• Krwawienie zwykle 2–3 dni po rozpoczęciu tabletek placebo.
• Pierwszy blister - w 1. dniu miesiączki.

Jeśli od planowej pory minęło mniej niż 24 godziny, weź tabletkę od razu, a kolejną o zwykłej porze. Po 24 godzinach przyjmij ostatnią pominiętą tabletkę (nawet dwie jednego dnia) i stosuj zasady z ulotki - zwykle przez 7 dni potrzebna jest prezerwatywa.

Pominięte białe tabletki placebo wyrzuć - nie wpływają na ochronę. Wymioty w ciągu 3–4 godzin po tabletce aktywnej oznaczają potrzebę przyjęcia dodatkowej tabletki. Jeśli był stosunek w okresie zmniejszonej ochrony, sprawdź, czy potrzebna jest antykoncepcja awaryjna.

Yaz jest przeciwwskazany m.in. przy zakrzepicy obecnie lub w przeszłości, skłonności do zakrzepów, zawale, udarze, migrenie z aurą, ciężkiej chorobie wątroby, ciężkiej lub ostrej niewydolności nerek, nowotworach hormonozależnych i niewyjaśnionym krwawieniu z dróg rodnych.

Według ChPL zakrzepica żylna występuje w ciągu roku u ok. 9–12 na 10 000 kobiet stosujących tabletki z drospirenonem. Lekarz zapyta o palenie, BMI, ciśnienie i choroby w rodzinie.

Częste według ulotki (1–10 na 100 osób): zmiany nastroju, ból głowy, nudności, ból piersi i problemy z miesiączką - nieregularne krwawienia albo ich brak. W pierwszych miesiącach mogą występować plamienia.

ChPL Yaz podaje wskaźnik Pearla 0,41 dla niepowodzenia samej metody (górna granica 95% przedziału ufności 0,85) i 0,80, gdy uwzględni się też błędy użytkowniczek (górna granica 1,30). Działanie opiera się głównie na hamowaniu owulacji i zmianach w endometrium.

Drospirenon ma według ChPL działanie antyandrogenne i słabe przeciwmineralokortykosteroidowe, bez właściwości estrogennych - jego profil jest zbliżony do naturalnego progesteronu. Po odstawieniu schematu 24-dniowego czynność jajników wróciła do stanu sprzed leczenia w pierwszym cyklu u 91,8% badanych.

Aby krwawienie zaczynało się w inny dzień tygodnia, można skrócić najbliższą fazę placebo o dowolną liczbę dni - im jest krótsza, tym częściej krwawienie nie występuje, a pojawia się plamienie w kolejnym blistrze.

• Leki przeciwpadaczkowe indukujące enzymy (np. karbamazepina, fenytoina), ryfampicyna i ziele dziurawca: prezerwatywa przez cały czas leczenia i 28 dni po nim; jeśli to wykracza poza tabletki aktywne, białe placebo się pomija.
• Leki na HIV (inhibitory proteazy, nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy), także z lekami na WZW C, mogą podnosić lub obniżać stężenie hormonów - w razie wątpliwości ChPL zaleca dodatkową metodę mechaniczną.
• Karmienie piersią: ChPL na ogół nie zaleca Yaz do czasu zakończenia karmienia. Po porodzie bez karmienia start w 21.–28. dniu.
• Opakowania: 1, 3, 6 lub 13 blistrów po 28 tabletek; tabletki aktywne mają wytłoczone litery „DS”, placebo „DP”. ChPL nie wymaga szczególnych warunków przechowywania, ważność wynosi 5 lat.

Tak, Yaz wydaje się na receptę. Jeśli go stosujesz, przedłużenie recepty to e-wizyta kontynuacji za 29 zł; przygotuj zdjęcie lub nazwę z opakowania i aktualny pomiar ciśnienia. Pierwsza antykoncepcja lub zmiana tabletki - dobór (59 zł).

Decyzję o wystawieniu e-recepty podejmuje lekarz.